Levitan trong sắc màu nguyên sơ

Bảo Trân
(Tamnhin.net) – Nhân kỷ niệm lần thứ 150 ngày sinh của Isaak Levitan, tháng 10 vừa qua, phòng tranh Tretyakov Mátxcơva đã trưng bày các tác phẩm của họa sĩ phong cảnh Nga vĩ đại nhất này.

 

Levitan: Bức chân dung tự họa (Ảnh: Internet)
Nhiều người đã đặt câu hỏi: Tại sao triển lãm tranh Levitan lại diễn ra vào tháng Mười, trong khi sinh nhật của họa sĩ thiên tài lại vào tháng Tám? Sự muộn màng ấy được lý giải như sau: để có cuộc trưng bày, các nhà tổ chức đã phải tiến hành quy trình tu sửa phục chế hết sức công phu các kiệt tác của Levitan.

Năm nay, nước Nga kỷ niệm hai mốc 150 năm – đó là ngày sinh hai đại diện hàng đầu của nền văn hóa Nga: văn hào Chekhov và danh họa Levitan. Hai con người kỳ tài này không chỉ đồng niên, đồng tuế, mà còn là những người bạn cực kỳ gần gũi với nhau về tư tưởng cũng như sáng tạo nghệ thuật.  Chính cả hai bậc thày này chứ không phải là ai khác, đã lột tả sự mong manh và mơ hồ của tâm trạng con người cùng những bi kịch và thi tứ của cuộc sống. Một người thể hiện bằng văn chương và một người bằng hội họa.

Nói về Levitan,  chuyên gia hàng đầu Galina Churak của Gallery Tretyakov nhận xét: “Trong những bức tranh của Levitan không khi nào có tâm trạng đồng nhất rõ ràng. Tuy cực kỳ phức tạp về bản thể, các tác phẩm đó giãi bày sự tinh tế của tâm hồn, mối quan hệ qua lại giữa con người và thiên nhiên. Các họa sĩ phong cảnh phương Tây có lối thể hiện của họ, còn các họa sĩ Nga cũng có bản sắc riêng của mình, nhất là khi chúng ta nói về Levitan, người đã tạo ra… phong cảnh tâm trạng. Hãy xem bức ‘Hoàng hôn. đống rơm’. Bức tranh vô tình gợi nhớ tới sáng tác của họa sĩ  Pháp theo trường phái ấn tượng Claude Monet, nhưng hai họa sĩ tài danh này lại có lối tiếp cận hội họa hoàn toàn khác nhau. Đối với danh họa ấn tượng Pháp Monet, những đống rơm giống như là chất liệu khó nắm bắt, hư ảo trong những nét sơn dầu chạy trên nền vải. Còn Levitan luôn biểu đạt vật thể hữu hình. Chính vì thế mà không nên gọi ông là họa sĩ theo trường phái ấn tượng. Dường như, Levitan đã dùng cách riêng để giao tiếp với nền hội họa Pháp”.

Bà Galina Churak cho biết thêm: “Để chuẩn bị cho cuộc trưng bày này, chúng tôi đã yêu cầu các nhà phục chế quan sát tranh của Levitan theo những góc độ khác nhau. Những tác phẩm đó đòi hỏi cách tiếp cận đa dạng khi phục chế…Tự do thường biểu lộ trong sự mạch lạc trong sáng của bút pháp. Nhưng có những bức tranh, được vẽ bằng sơn dầu đậm đặc, bằng những nét phết xoáy mạnh bạo. Và ở những tác phẩm đầy nét nhấn phức tạp này, các chuyên gia phục chế cần phải thật tinh tế, để không động chạm làm tổn thương đến mảy may sơn màu trên bức tranh. Bởi thế cho nên khi bức họa lừng danh ‘Mùa thu vàng’ được phục chế xong, chúng tôi đã rất phấn khởi chúc mừng các chuyên gia.  Bởi vì kể từ thời điểm được danh họa sáng tác nên, bức tranh này chưa bao giờ phải trải qua cuộc tu chỉnh kỳ công như vậy. Bây giờ kết quả là màu sơn sáng rực ánh mặt trời mùa thu đậm chất Nga. Đó quả thực là ‘Mùa thu vàng’, một lễ hội tràn dâng niềm hân hoan kinh ngạc của thiên nhiên!”.

Sau khi được phục chế, bức tranh “ Sự yên lặng vĩnh hằng” mở ra cả không gian hội họa trong vùng mênh mông bất tận màu xám chì, tưởng chừng như trời và hồ nước bỗng chuyển động: những đám mây đen sà xuống thấp, mặt hồ nhấp nhô những gợn sóng bạc lăn tăn…

Trong những năm gần đây, nhu cầu thưởng thức hội họa phong cảnh Nga, nhất là các tác phẩm thế kỷ XX, đã gia tăng đột biến. Điều đó khiến nảy sinh vô số những bản tranh giả, lan tràn ở Nga và Tây Âu. Khi nói về tranh của Levitan, chuyên gia cổ vật Stanislav Kabin của “Imperia” khẳng định: “Đây là chính là Levitan: nguyên bản và không thể nào bắt chước. Họa sĩ Aivazovski chuyên về cảnh biển đã vẽ rất nhiều, còn Levitan thì vẽ ít, vì ông đã sống một cuộc đời ngắn ngủi, cả thảy chỉ có 39 năm… Về cơ bản, trên thị trường chỉ có những bức vẽ kích thước nhỏ. Còn những bức họa khổ lớn được và lưu giữ trong các phòng tranh tầm cỡ”.

Cuộc triển lãm của Phòng tranh Tretyakov Mátxcơva hiện trưng bày 300 bức sơn dầu, đồ họa và bột màu của danh họa Nga vĩ đại Levitan.

theo Tamnhin.net

Một phản hồi

  1. co the noi rang, Levitan da hien thuc hoa nhung khung canh thien nhien trong cac tac pham cua A.Tchekhov mot cach dung di nhat, dung nhu suy nghi cua tac gia. Nguoc lai, Tchekhov la nguoi mieu ta chinh xac nhat ve tranh Levitan. Vi du minh hoa tieu bieu nhat la thien truyen ngan Thao Nguyen cua nha van va buc Ho ( Nuoc Nga) cua ong hoa si. Chi tiec rang… Thao nguyen ra doi muon qua nen nhan loai khong duoc thuong thuc tron ven kiet tac cuoi doi cua Le! Dang tiec lam thay!!

Gửi phản hồi

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Log Out / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Log Out / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Log Out / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Log Out / Thay đổi )

Connecting to %s

%d bloggers like this: